Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi đội ngũ Bác sĩ Răng Hàm Mặt – Nha khoa City Smiles

Lợi sưng đau quanh răng khôn là tình trạng khá phổ biến ở người trưởng thành, đặc biệt trong giai đoạn răng khôn bắt đầu mọc hoặc mọc lệch. Không ít người lựa chọn chịu đựng cơn đau trong nhiều ngày, trong khi một số khác lại muốn nhổ răng ngay để chấm dứt tình trạng khó chịu. Điều này dẫn đến câu hỏi được rất nhiều người quan tâm: Lợi đang sưng có nhổ răng khôn được không?

Theo các bác sĩ Răng Hàm Mặt, câu trả lời trong đa số trường hợp là không nên nhổ răng khôn khi vùng lợi đang sưng viêm cấp tính. Việc can thiệp phẫu thuật khi mô mềm đang viêm có thể làm tăng nguy cơ chảy máu, nhiễm trùng lan rộng, viêm ổ răng sau nhổ và kéo dài thời gian hồi phục. Tuy nhiên, vẫn có một số trường hợp đặc biệt cần được xử trí ngay để tránh biến chứng nghiêm trọng.

Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ nguyên nhân gây sưng lợi quanh răng khôn, khi nào nên trì hoãn nhổ răng, khi nào cần can thiệp sớm và những lưu ý quan trọng để đảm bảo quá trình điều trị diễn ra an toàn.

Vì sao lợi bị sưng khi mọc răng khôn?

Răng khôn (răng số 8) là chiếc răng mọc cuối cùng trên cung hàm, thường xuất hiện trong độ tuổi từ 17 đến 25. Do mọc muộn, trong khi xương hàm đã phát triển hoàn chỉnh, răng khôn thường không còn đủ khoảng trống để mọc theo hướng bình thường.

Chính vì vậy, răng khôn có thể mọc lệch, mọc ngầm hoặc chỉ mọc một phần, tạo điều kiện cho vi khuẩn tích tụ và gây viêm mô mềm quanh răng.

Theo thống kê lâm sàng, viêm lợi quanh răng khôn là một trong những nguyên nhân hàng đầu khiến người bệnh phải đến khám chuyên khoa Răng Hàm Mặt.

Răng khôn mọc lệch hoặc mọc ngầm

Đây là nguyên nhân phổ biến nhất.

Khi răng khôn mọc nghiêng về phía răng số 7, mọc ngang hoặc bị kẹt hoàn toàn trong xương hàm, áp lực từ răng sẽ liên tục tác động lên mô nướu và các răng kế cận.

Ngoài cảm giác đau nhức, người bệnh có thể gặp các triệu chứng như:

• Sưng đỏ vùng lợi phía sau răng hàm.
• Đau khi há miệng hoặc nhai thức ăn.
• Hơi thở có mùi hôi.
• Khó vệ sinh vùng răng khôn.
• Đau lan lên tai, thái dương hoặc vùng cổ.

Nếu không được điều trị kịp thời, tình trạng viêm có thể tái phát nhiều lần và gây ảnh hưởng đến răng kế cận.

Viêm lợi trùm răng khôn

Viêm lợi trùm là tình trạng một phần thân răng khôn bị che phủ bởi mô nướu.

Khoảng trống nhỏ giữa nướu và thân răng tạo thành môi trường thuận lợi để thức ăn và vi khuẩn tích tụ.

Theo thời gian, vi khuẩn phát triển mạnh sẽ gây viêm, khiến vùng lợi quanh răng:

• Sưng đỏ.
• Đau nhức.
• Chảy dịch hoặc mủ.
• Có mùi hôi.
• Khó há miệng.
• Khó nuốt.

Trong nhiều trường hợp, người bệnh còn xuất hiện sốt nhẹ và nổi hạch dưới hàm do phản ứng của cơ thể với tình trạng nhiễm trùng.

Áp xe quanh răng khôn

Nếu tình trạng viêm kéo dài mà không được điều trị đúng cách, vi khuẩn có thể lan sâu vào các mô quanh răng và hình thành ổ áp xe.

Đây là biến chứng nghiêm trọng hơn so với viêm lợi thông thường.

Các dấu hiệu thường gặp gồm:

• Sưng to vùng má.
• Đau dữ dội.
• Chảy mủ.
• Sốt.
• Khó há miệng.
• Đau khi nuốt.
• Hơi thở có mùi nặng.

Áp xe quanh răng khôn cần được bác sĩ xử trí sớm nhằm hạn chế nguy cơ nhiễm trùng lan rộng.

Lợi đang sưng có nhổ răng khôn được không?

Theo khuyến cáo của các bác sĩ chuyên khoa Răng Hàm Mặt, đa số trường hợp không nên nhổ răng khôn khi vùng lợi đang trong giai đoạn sưng viêm cấp tính.

Nhiều người cho rằng chỉ cần nhổ chiếc răng gây đau là tình trạng sẽ chấm dứt ngay. Tuy nhiên, trên thực tế, việc phẫu thuật khi mô mềm đang viêm lại làm tăng đáng kể nguy cơ biến chứng.

Trong giai đoạn viêm cấp, vùng lợi quanh răng xuất hiện nhiều thay đổi sinh học như:

• Mạch máu giãn rộng.
• Mô mềm phù nề.
• Lượng vi khuẩn tại ổ viêm tăng cao.
• Khả năng cầm máu giảm.
• Phản ứng viêm diễn ra mạnh.

Nếu tiến hành nhổ răng ngay trong thời điểm này, bác sĩ sẽ gặp nhiều khó khăn hơn trong quá trình thao tác, đồng thời người bệnh cũng có nguy cơ:

• Chảy máu nhiều.
• Đau sau nhổ kéo dài.
• Viêm ổ răng khô.
• Nhiễm trùng lan rộng.
• Chậm lành thương.

Chính vì vậy, trong hầu hết các trường hợp, bác sĩ sẽ ưu tiên điều trị tình trạng viêm trước bằng thuốc và các biện pháp kiểm soát nhiễm khuẩn, sau đó mới lên kế hoạch nhổ răng khi mô nướu đã ổn định.

Có trường hợp nào vẫn phải nhổ răng ngay không?

Mặc dù phần lớn trường hợp cần trì hoãn, vẫn có một số tình huống mà bác sĩ có thể chỉ định nhổ răng khôn sớm sau khi đã đánh giá đầy đủ lợi ích và nguy cơ.

Bao gồm:

• Áp xe quanh răng khôn tái phát nhiều lần.
• Viêm lan rộng không đáp ứng điều trị nội khoa.
• Răng khôn gây tiêu xương hoặc tiêu chân răng số 7.
• Nguy cơ lan nhiễm trùng sang các khoang sâu vùng hàm mặt.
• Người bệnh không thể kiểm soát đau bằng thuốc.

Trong những trường hợp này, quyết định điều trị cần được thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa Răng Hàm Mặt sau khi đã thăm khám lâm sàng, chụp phim X-quang hoặc CT Cone Beam để đánh giá chính xác vị trí răng cũng như mức độ viêm nhiễm.

Việc tự ý quyết định nhổ răng khi đang sưng hoặc trì hoãn điều trị quá lâu đều có thể làm tăng nguy cơ biến chứng và ảnh hưởng đến sức khỏe răng miệng.